Bina Yıkımı Öncesi Alınması Gereken İzinler: İstanbul Yıkım Ruhsatı Rehberi

Güvenli, hızlı ve ekonomik bir hafriyat veya yıkım projesinin en önemli unsuru, sahada kullanılan iş makinelerinin doğru seçilmesidir. Dar bir sokakta yapılacak yıkım ile devasa bir arazide yapılacak derin temel kazısı birbirinden çok farklı donanımlar gerektirir. Kozadağ Hafriyat olarak sektördeki tecrübemizle, yıkım ve kazı sahalarında en çok kullanılan iş makinelerini ve teknik detaylarını kapsamlı bir şekilde inceliyoruz.

1. Ekskavatör (Kazıcılar)

Hafriyat ve yıkım şantiyelerinin bel kemiğidir. Uç kısmına kova (kazı ve yükleme için), kırıcı (beton ve kaya kırmak için) veya makas (demir/beton kesmek için) gibi farklı ataşmanlar takılabilir.

• Paletli Ekskavatörler: Ağır tonajlı kazı, derin temel açma ve yüksek bina yıkımlarında tercih edilir. Paletleri sayesinde çamurlu ve engebeli zeminlerde üstün tutunma (çekiş) sağlarlar. 20 tondan 50 tona kadar ağırlıklarda değişen çok çeşitli modelleri mevcuttur.
• Lastik Tekerlekli Ekskavatörler: Daha düz zeminlerde, asfalt ve şehir içi altyapı çalışmalarında mobilite (hızlı yer değiştirme) avantajı sağladığı için tercih edilir.
• Uzun Bomlu (High Reach) Ekskavatörler: Makaslı veya kırıcılı uzun kolları sayesinde 20-30 metre yüksekliğindeki çok katlı binaların güvenli bir şekilde, yukarıdan aşağıya doğru yıkılmasını sağlar.

2. Mini Ekskavatör ve Bobcat (Mini Yükleyici)

İstanbul gibi metropollerde kentsel dönüşümün en büyük kurtarıcıları kompakt (küçük) iş makineleridir.

• Mini Ekskavatör (1.5 - 8 Ton): Dar sokak aralarına, binaların arka bahçelerine ve hatta otopark içlerine girebilen bu makineler, çevreye minimum zarar vererek hassas kırım ve kazı işlemleri yapar.
• Nokta Dönüşlü Yükleyici (Skid Steer / Bobcat): Bulunduğu noktada kendi etrafında 360 derece dönebilen bu tekerlekli (veya paletli) çevik makineler, dar alanlardaki molozların toplanması ve kamyonlara yüklenmesinde benzersiz bir hıza sahiptir.

3. Loder (Yükleyici) ve Beko Loder (Kazıcı Yükleyici)

Özellikle malzeme transferi ve açık saha hafriyatlarında sıkça kullanılırlar.

• Loder (Yükleyici): Ön kısmında devasa bir kova bulunur. Patlatılmış kayaları, parçalanmış binadan çıkan moloz yığınlarını veya harfiyat toprağını saniyeler içinde damperli kamyonlara yüklemek için tasarlanmıştır.
• Beko Loder (JCB Tipi): Ön tarafında yükleyici kova, arka tarafında ise kazıcı bir kol bulunur. Altyapı kanalı açma (su, doğalgaz, elektrik) ve çevre düzenlemesi (peyzaj) projelerinde en pratik çok amaçlı (hibrit) makinelerdir.

4. Dozer (Buldozer) ve Greyderler

Bina yıkımından ziyade, geniş arazilerin hafriyata hazırlanmasında ve yol projelerinde boy gösterirler.

• Buldozer: Ön kısmındaki geniş çelik bıçak ile toprağı sürterek iter, tümsekleri yıkar ve zemini kaba olarak tesviye eder (düzleştirir). Genellikle paletlidir.
• Greyder: Orta kısmında bulunan uzun ve açısı ayarlanabilir bıçağı sayesinde, kazısı yapılmış zemini milimetrik bir hassasiyetle koduna getirir, son düzeltme ve asfalt hazırlığı işlemlerini yapar.

5. Ağır Nakliyat: Damperli Hafriyat Kamyonları ve Tırları

Kazılan toprağın veya yıkımdan çıkan beton atıklarının yasal döküm sahalarına nakliyesi bu filoyla gerçekleştirilir.

• Dört/Beş Dingilli Kırkayak Kamyonlar (32-40 Ton): Şehir içi trafiğinde ve dar döküm rotalarında manevra kabiliyeti yüksek olan standart hafriyat araçlarıdır.
• Damperli Tırlar (Dorse): Daha geniş sahalarda (büyük kentsel alanlar veya otoyol projeleri) tonajlı tek seferlik taşıma kapasitesi sunarak nakliye maliyetini ve süresini düşüren yüksek kapasiteli nakliye vasıtalarıdır.

"Kozadağ Hafriyat ve Yıkım, en dar sokaklardan en devasa kentsel dönüşüm arazilerine kadar her türlü fiziki şarta uygun geniş makine parkuru ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İSTAÇ) onaylı nakliye filosu ile 7/24 hizmet vermektedir."

6. Kırıcılar (Breaker / Tabanca) ve Hidrolik Makaslar

Ekskavatörlerin uçlarına takılan bu "ataşmanların" mahareti, bazen makinenin kendi motor gücünden daha önemlidir.

• Hidrolik Kaya Kırıcılar: Bina yıkımı esnasında kolonları ve kirişleri ya da temel kazısı sırasında karşılaşılan sert kayalık zeminleri ufalamak için saniyede yüzlerce darbe vuran güçlü pistonlardır.
• Hidrolik Beton Makasları (Pulverizatör): Betonu keserek kırar ancak darbe vurmadığı için sarsıntı (titreşim) ve gürültü yapmaz! Bitişik binalara zarar vermek istemediğinizde betonu ufalamak ve içindeki inşaat demirini makas gibi kesmek için harikadır.

7. Bakım, Kalibrasyon ve Operatör Faktörü

Makinenin modeli veya gücü ne kadar yüksek olursa olsun, onu kullanan operatörün deneyimi olmadan bir demir yığınından farksızdır. İş makinelerinin periyodik yağ takipleri, palet gerginlikleri ve hidrolik pompa bakımlarının günü gününe yapılması; sahadaki arızaları %90 oranında engeller. Kozadağ Hafriyat bünyesindeki tüm operatörler, kullandıkları makinelerin teknik sertifikasyonlarına tam olarak sahip, iş sağlığı kurallarına hakim profesyonellerdir.